Văn hóa đạo đức là một thành tố của văn hóa tinh thần xã hội, thể hiện trình độ đạo đức của một cộng đồng bao gồm tổng hòa các giá trị, chuẩn mực, khuôn mẫu biểu tượng đạo đức của cá nhân, nhóm và cộng đồng được hiện thực hóa trong đời sống nhờ vào thiết chế xã hội - văn hóa và được thể hiện ở hành vi đạo đức của họ theo tiêu chí chân, thiện, mỹ. Văn hóa đạo đức hình thành trong đời sống xã hội, được cộng đồng xã hội thừa nhận, lĩnh hội, bảo vệ và lan truyền, thể hiện thông qua các quy tắc và hành vi cụ thể của mỗi cá nhân và xã hội. Văn hóa đạo đức có vị trí, vai trò rất quan trọng trong hình thành, phát triển, hoàn thiện nhân cách cá nhân hoặc một cộng đồng người ứng xử các tình huống đạo đức; đánh giá hành vi của mình, của người khác, của cộng đồng về đúng, sai, công bằng, trung thực, nhân đạo, trách nhiệm, lòng tự trọng và tình yêu thương đối với những quy tắc, nguyên tắc và chuẩn mực đạo đức; là giá đỡ tinh thần để xây dựng một xã hội hài hòa, công bằng và phát triển bền vững.
Sĩ quan trẻ ở các học viện, nhà trường quân đội là một bộ phận quan trọng hợp thành đội ngũ cán bộ của các nhà trường; là lực lượng nòng cốt bảo đảm sự chuyển tiếp liên tục, vững chắc các thế hệ cán bộ; là những sĩ quan luôn có mối liên hệ gần gũi với học viên, nhân cách của họ có ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình hình thành, phát triển và hoàn thiện nhân cách học viên. Vì thế, sĩ quan trẻ ở các học viện, nhà trường quân đội phải không ngừng bồi dưỡng văn hóa đạo đức.
Nhận thức rõ vị trí, vai trò của văn hóa đạo đức trong phát triển nhân cách của sĩ quan trẻ, những năm qua, được sự lãnh đạo của cấp ủy, chỉ huy và cơ quan chức năng các cấp ở các học viện, nhà trường quân đội luôn quan tâm bồi dưỡng văn hóa đạo đức cho sĩ quan trẻ với nhiều nội dung phong phú, hình thức phù hợp, hiệu quả, sát thực tiễn nhiệm vụ của các nhà trường quân đội. Nhờ đó, đại đa số sĩ quan trẻ đã có sự phát triển cả về nhân cách (phẩm chất và năng lực), thực hiện tốt chức trách, nhiệm vụ được giao, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ xây dựng quân đội và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới. Tuy nhiên, văn hóa đạo đức và bồi dưỡng văn hóa đạo đức cho sĩ quan trẻ ở các học viện, nhà trường quân đội còn tồn tại một số hạn chế, bất cập cần quan tâm tháo gỡ, khắc phục, biểu hiện ở nhận thức, hành vi, quan hệ ứng xử thiếu chuẩn mực, dẫn đến suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, vi phạm kỷ luật của quân đội, pháp luật của Nhà nước.
Hiện nay, tình hình thế giới, khu vực có nhiều thay đổi nhanh chóng, phức tạp, khó lường. Tình hình đất nước ta sau gần 40 năm đổi mới, Việt Nam đã chủ động, tích cực hội nhập quốc tế, “phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa” kiên định con đường đi lên chủ nghĩa xã hội, do đó, thế và lực, sức mạnh tổng hợp quốc gia ngày càng được nâng cao. Những thành tựu đạt được là “to lớn, có ý nghĩa lịch sử, phát triển mạnh mẽ, toàn diện hơn so với những năm trước đổi mới… Đất nước ta chưa bao giờ có được cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay”2. Tuy nhiên, Việt Nam cũng đang phải đối mặt với không ít khó khăn, thách thức gay gắt, thêm vào đó là sự chống phá quyết liệt của các thế lực thù địch.
Đối với Quân đội nhân dân Việt Nam, mục tiêu phấn đấu đến năm 2030, xây dựng “Quân đội nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại… luôn vững mạnh về chính trị, tư tưởng, tổ chức, có sức chiến đấu cao”3; thực hiện đổi mới công tác giáo dục, đào tạo đáp ứng yêu cầu xây dựng quân đội trong tình hình mới. Đối với các học viện, nhà trường quân đội đang có phát triển theo định hướng “nhà trường thông minh”, với yêu cầu nâng cao về chất lượng giáo dục, đào tạo. Để thích ứng với sự phát triển của Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, đòi hỏi các học viện, nhà trường quân đội càng phải nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo, nghiên cứu khoa học đáp ứng phương châm: Chất lượng đào tạo của nhà trường là khả năng sẵn sàng chiến đấu ở đơn vị.
Nhằm cung cấp tài liệu tham khảo, nghiên cứu vấn đề trên, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân xuất bản cuốn sách chuyên khảo “Văn hóa đạo đức của sĩ quan trẻ ở các học viện, nhà trường quân đội hiện nay” do Đại tá, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Dương Quang Hiển và Thượng tá, Thạc sĩ Nguyễn Văn Hùng đồng chủ biên. Cuốn sách gồm 2 phần:
Phần thứ nhất: Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về văn hóa đạo đức của sĩ quan trẻ ở các học viện, nhà trường quân đội.
Phần thứ hai: Yêu cầu và giải pháp bồi dưỡng văn hóa đạo đức của sĩ quan trẻ ở các học viện, nhà trường quân đội hiện nay.
Mặc dù đã rất cố gắng trong nghiên cứu, biên soạn, song cuốn sách khó tránh khỏi những hạn chế và thiếu sót, rất mong bạn đọc góp ý kiến, phê bình.
Xin giới thiệu cuốn sách cùng bạn đọc.
NHÀ XUẤT BẢN QUÂN ĐỘI NHÂN DÂN
Thông tin xuất bản
- Tác giả
- PGS, TS Dương Quang Hiển - Th.S Nguyễn Văn Hùng (đồng chủ biên)
- Thể loại
- Sách văn học, nghệ thuật, văn hóa phẩm
- Năm xuất bản
- 2024
- Số trang
- 200
- Khổ sách
- 14,5 x 20,5