Nghệ thuật nghi binh – Quan sát từ những trận đánh quyết định lịch sử

LỜI GIỚI THIỆU

      Cuốn sách: "Nghệ thuật nghi binh - Quan sát từ những trận đánh quyết định lịch sử " của đồng chí Vũ Cao Phan là một công trình nghiên cứu có giá trị. Vấn đề này xin dành để các nhà khoa học, các nhà nghiên cứu xem xét, đánh giá một cách xứng đáng, công bằng. Liên hệ đến thực tế, tôi chỉ muốn nhấn mạnh đây là cuốn sách rất bổ ích.
      Lịch sử quân sự và chiến tranh Việt Nam cũng như thế giới từng cho thấy vai trò to lớn của nghệ thuật nghi binh đã giúp làm nên chiến thắng như thế nào. Tiếc rằng ở nước ta hầu như chưa có một công trình đề cập toàn diện đến vấn đề này. Tác giả đưa ra một số lượng phong phú các trận đánh nghi binh từ cổ chí kim, từ Đông sang Tây và trên cơ sở đó phát hiện tính quy luật của hoạt động quân sự đầy tính nghệ thuật đặc sắc này. Có thể nói, đây là công trình nghiên cứu công phu, tính thực tiễn và tính khoa học cao.
      Quân đội ta đã chiến đấu và trưởng thành từ một đội quân nhỏ, số lượng ít, vũ khí trang bị thiếu nhưng đã luôn biết dựa vào mưu kế, dựa vào nghi binh bất ngờ để làm nên chiến thắng. Đây là truyền thống chiến đấu oai hùng của các thế hệ cha ông ta và truyền thống này phải được phát huy trong chiến tranh bảo vệ Tổ quốc tương lai. Mỗi người chỉ huy đều nên đọc cuốn sách này. Sách cần được phát hành rộng rãi, đặc biệt trong các nhà trường quân đội.

      LÊ KHẢ PHIÊU
      Nguyên Tổng Bí thư
      Ban Chấp hành Trung ương
      Đảng Cộng sản Việt Nam
      Thượng tướng, Nguyên Chủ nhiệm
      Tổng cục Chính trị,
      Quân đội nhân dân Việt Nam
     

      CÙNG BẠN ĐỌC

      Tôi đã đọc một mạch hết cuốn sách rồi lại tỉ mỉ đọc lại. Hay, đầy cuốn hút.
      Về mặt bố cục, cuốn sách được tổ chức thành các phần: Dẫn nhập (Mở đầu); Chương I: Nghệ thuật nghi binh: Quan sát cá biệt; Chương II: Nghệ thuật nghi binh: Quan sát tổng quát; Chương III: Nghệ thuật nghi binh: Quan sát đặc thù; Dẫn xuất (Kết luận).
      Bố cục này toát lên phương pháp luận, cách tiếp cận khoa học lịch sử một cách mới mẻ, vừa theo chiều dọc lịch sử vừa mổ xẻ vấn đề theo những lát cắt khoa học, vừa bao quát hệ thống, vừa nhấn mạnh được cái riêng, cái đặc thù (rất quan trọng). Nó giúp cho người đọc dễ dàng nhận ra, dễ dàng nắm bắt một vấn đề của nghệ thuật quân sự vốn chưa được đề cập nhiều, nhất là trong tính hệ thống.
      Về mặt nội dung, tuy dung lượng chỉ hơn ba trăm trang nhưng có thể nhận xét đây là một công trình công phu, chắc chắn đã chiếm nhiều tâm huyết của tác giả. Cả 3 chương (I, II, III) được trình bày theo trật tự tư duy từ cụ thể đến tổng quát, từ tổng quát đến đặc thù, quy nạp và diễn dịch mạch lạc. Nghiên cứu vấn đề trong phạm vi các trận đánh quyết định, sách đã trình bày rất trung thực sự thật lịch sử, đúng tính chất quân sự, và do đó có tính thuyết phục cao. Việc đưa ra 50 trận đánh quyết định có sự góp mặt quan trọng của nghệ thuật nghi binh trong một chương riêng rẽ (Chương I), và còn đề cập đến khoảng 50 trận đánh nghi binh khác trong quá trình lập lý đã đủ sức chứng minh và khái quát các quy luật xuất hiện trong hoạt động nghi binh. Có thể coi đây là các chiến lệ cực kỳ hay, rất đắt trong sử dụng nghi binh. Điều này cũng thấy sự dụng công của tác giả. Phải nghiên cứu hàng nghìn trận đánh hay mới có thể tìm được những điển hình về nghi binh như vậy.
      "Quan sát cá biệt" để từ đó nhận ra tính hệ thống, tính quy luật của hoạt động nghi binh. Và sự "quan sát" này nhuần nhuyễn tới mức mỗi lần dẫn chứng khi luận giải ở những chương sau, dù phải điểm lại các trận đánh tác giả chỉ khai thác từng khía cạnh riêng biệt, điển hình, không hề trùng lặp. Nhưng giá trị thực sự của cuốn sách nằm ở hai chương: "Quan sát tổng quát" và "Quan sát đặc thù" với các luận giải rất giàu tính triết lý và có độ tư duy quân sự cao, thuyết phục được người đọc.
      Với cách bố cục và luận giải, phân tích, chứng minh như vậy, tác giả đã làm sáng tỏ các nội dung của nghệ thuật nghi binh. Sự bố cục khoa học và sáng tạo trong cuốn sách đã giúp các nội dung được trình bày theo tính hệ thống. Và theo khoa học hệ thống thì có thể rút ra các bài học một cách xác đáng, kết luận chắc chắn.
      Đặc biệt, việc đưa nghệ thuật nghi binh vào nghệ thuật quân sự làm cho bộ môn khoa học quân sự có thêm một thành phần kết cấu hữu cơ, là đóng góp mới cho khoa học.
      Song song với các quy luật phổ quát được khám phá khi "Quan sát tổng quát", tác giả Vũ Cao Phan dành một phần rất quan trọng liên hệ đến thực tiễn Việt Nam, và "Quan sát đặc thù" là một sáng tạo khác của tác giả khi luận giải về nghệ thuật nghi binh. Việc liên hệ đến thực tiễn xác định tính đặc thù trong nghệ thuật nghi binh của các lực lượng vũ trang Việt Nam là rất xác đáng và cần thiết, thể hiện tư duy thực tế của tác giả. Nó chẳng những từ lý luận chung đi vào thực tiễn Việt Nam mà còn nhấn mạnh những "đặc hữu" Việt Nam trong hoạt động nghi binh cho nên có đóng góp khoa học không nhỏ cho quân sự Việt Nam.
      Có thể kết luận: Đây là một công trình nghiên cứu khoa học quân sự công phu, có tính thực tiễn và tính khoa học cao. Một cuốn sách rất bổ ích cho các nhà nghiên cứu, các vị chỉ huy quân sự và các độc giả rộng rãi.
      Xin giới thiệu cùng bạn đọc.

      Hà Nội, ngày 30 tháng 7 năm 2013
      Đại tá QUÁCH HẢI LƯỢNG
      Nguyên Trưởng ban Nghiên cứu Quốc tế,
      Viện Chiến lược Quốc phòng, Bộ Quốc phòng

Thông tin xuất bản

Tác giả

Tiến sĩ Vũ Cao Phan

Thể loại

Sách hướng dẫn nghiệp vụ tham mưu, hậu cần

Năm xuất bản

2014

Số trang

304

Khổ sách

14,5 x 20,5